1 op de 300 en meer
1 op de 300
Naar schatting heeft 1 op de 300 Nederlanders een BRCA-mutatie.
BRCA-genen
BRCA komt van BReast Cancer (Engels voor borstkanker). De BRCA-genen spelen een rol bij de ontwikkeling van borstkanker en werden in de jaren 90 ontdekt. Een mutatie in het BRCA1- of BRCA2-gen geeft niet alleen een verhoogde kans geeft op borstkanker en eierstokkanker, maar bij BRCA2 ook op prostaatkanker. In sommige families met een BRCA2-mutatie komt ook wat vaker alvleesklierkanker voor.
60 tot 80% kans borstkanker
Vrouwen met een BRCA1-mutatie of BRCA2-mutatie hebben een kans van 60 tot 80% om in hun leven borstkanker te krijgen. Bij vrouwen zonder erfelijke aanleg is die kans ongeveer 14%.
10 tot 45% kans eierstokkanker
Vrouwen met een BRCA1-mutatie hebben 35 tot 45% kans op eierstokkanker. Vrouwen met een BRCA2-mutatie hebben 10 tot 20% kans op eierstokkanker. Vrouwen zonder erfelijke aanleg hebben ongeveer 1% kans op eierstokkanker.
1 op de 40
1 op de 40 mensen met Ashkenazi Joodse voorouders heeft een BRCA-mutatie.
Ook mannen
Mannen met een BRCA1-mutatie hebben 1% kans op borstkanker.
Mannen met een BRCA2-mutatie hebben 7% kans op borstkanker en ruim 25% kans op prostaatkanker. Mannen zonder erfelijke aanleg hebben 0,1% kans op borstkanker. Mannen zonder erfelijke aanleg hebben ongeveer 10% kans op prostaatkanker.
Alvleesklierkanker
In sommige families met een BRCA2-mutatie komt alvleesklierkanker meer voor. Hier is nog weinig over bekend.
Meer genen
Er zijn meer mutaties die voor een verhoogde kans op borstkanker zorgen. CHEK2 bijvoorbeeld. Een vrouw met een CHEK2-mutatie heeft vooral een verhoogd risico op borstkanker als borstkanker in haar familie vóórkomt. Het risico op borstkanker is daarom niet voor alle CHEK2-mutatiedraagsters hetzelfde. Er wordt nog volop onderzoek gedaan naar wat een mutatie in het CHEK2-gen voor mannen betekent.
Controles en adviezen
Borsten
Controles in het ziekenhuis kunnen borstkanker niet vóórkomen, maar het wel in een vroeg stadium ontdekken. Vrouwen met een BRCA-mutatie komen vanaf 25-jarige leeftijd in aanmerking voor jaarlijkse controles in het ziekenhuis. Zij kunnen er ook voor kiezen om hun borsten uit voorzorg te laten weghalen, eventueel met een reconstructie. De kans op borstkanker zakt daardoor naar minder dan 3%[KT7.1]. Dat is minder dan vrouwen zonder erfelijke aanleg. Zij hebben ongeveer 14% kans op borstkanker.
Eierstokken
Eierstokkanker kan niet vroeg worden ontdekt met controles, zoals een echo of bloedonderzoek. Vrouwen met een BRCA-mutatie wordt geadviseerd om de eierstokken en eileiders uit voorzorg te laten weghalen. Volgens de landelijke richtlijn is dat bij BRCA1 tussen de 35 en 40 jaar, bij BRCA2 tussen de 40 en 45 jaar.
Prostaatkanker
Mannen met een BRCA2-mutatie wordt geadviseerd om vanaf 45-jarige leeftijd elke twee jaar hun PSA-waarde te laten controleren door de huisarts.
Een huis kopen kan gewoon
Wie een BRCA-mutatie heeft maar geen kanker, kan zich in principe gewoon verzekeren en een hypotheek afsluiten. Het klopt dus niet dat mensen met erfelijke aanleg voor kanker geen huis kunnen kopen en geen overlijdensrisicoverzekering kunnen afsluiten. Lees hier meer over dit onderwerp.